Grafik Çizimi
Grafik Çizimi « Teknik Analiz
Günlük çubuk fiyat grafikleri, bugün en çok kullan?lan fiyat grafi?i cinsidir. Teknik analizciler yine de çubuk grafiklerinin yan?nda di?er grafikleri de kullan?rlar. Bu grafiklerden burada inceleyece?imiz iki tanesi, çizgi grafikleri ve nokta ve ?ekil (point&figure) grafikleridir. ?ekil 3.1?de standart bir çubuk grafi?i yer al?yor.
?ekil 3.1?de her bir günün fiyat hareketi dü?ey bir çubuk ile gösterildi?i için bu grafi?i çubuk grafik diye adland?r?yoruz. Dikey çubu?un en üst noktas?, hisse senedinin o gün içinde i?lem gördü?ü en yüksek fiyat?, dikey çizginin en alt noktas?, hisse senedinin o gün içinde i?lem gördü?ü en dü?ük fiyat? ve dikey çizgi ile sa? taraftan kesi?en yatay çizgi ise o günün kapan?? fiyat?n? gösterir. Aç?l?? fiyat? olan enstrümanlarda aç?l?? fiyat?, dikey çizgi ile sol taraftan kesi?en bir yatay çizgi ile gösterilir. Çubuk grafikler, dikey eksende fiyat ve yatay eksende zaman olmak üzere iki boyut ta??rlar.
?ekil 3.2?de ayn? hisse senedinin grafi?inin bir çizgi grafikteki görünü?ü yer al?yor. Gün içinde olu?an fiyatlar içinde, kapan?? fiyat? en önemli fiyat oldu?u için bir bölüm teknik analizci, fiyat hareketinin daha geçerli bir ölçümünün bir çizgi grafikle (ya da kapan?? fiyatlar?yla) yap?labilece?ine inan?r.
?ekil 3.1 Adana A?n?n çubuk grafi?i görülüyor. Her bir dü?ey çubuk bir günlük fiyat hareketini temsil ediyor. En çok kullan?lan fiyatlar yüksek, dü?ük ve kapan?? fiyatlar?d?r. Dü?ey çubu?un en alt de?eri, o günün en dü?ük i?lem fiyat?n?, en yüksek de?eri o günün en yüksek i?lem fiyat?n? ve sa?a do?ru olan k?sa yatay çubuk ise o günün kapan?? fiyat?n? temsil eder.
?ekil 3.2 Adana A?n?n ayn? grafi?inin kapan?? fiyatlar?n?n de?erleri birle?tirilerek çizilmi? olan bir çizgi grafi?i görülüyor.
Bir üçüncü tip grafik olan nokta ve ?ekil grafi?i de ?ekil 3.3?de görülüyor. Nokta ve ?ekil grafi?inin ayn? fiyat hareketini daha s?k??t?r?lm?? biçimde gösterdi?i görülüyor. ?ekildeki X sütunlar? yükselen fiyatlar?, O sütunlar? ise dü?en fiyatlar? gösteriyor. Al?m ve sat?m sinyalleri nokta ve ?ekil grafiklerinde, çubuk grafiklerinde oldu?undan daha nettir.
?ekil 3.3 Adana A?n?n ?ekil 3.1 ve ?ekil 3.2?deki grafiklerinin nokta ve ?ekil grafi?i olarak çizilmi? biçimi görülüyor. Nokta ve ?ekil grafiklerinde X sütunlar? yükselen fiyatlar?, O sütunlar? ise dü?en fiyatlar? gösterir. Nokta ve ?ekil grafiklerinde al?m ve sat?m sinyalleri daha belirgindir. Fiyat verilerinin nas?l s?k??m?? oldu?una da dikkat edelim.
GRAF?KLER?N AR?TMET?K VE LOGAR?TM?K OLARAK Ç?Z?MLER?
?ekil 3.4 aritmetik ve logaritmik olarak çizilmi? olan 2 grafi?i göstermektedir. Aritmetik ölçekli grafikte fiyat aral?klar? e?it aral?klarla yer al?rken, logaritmik ölçekli fiyat grafi?inde, fiyat artt?kça ölçekteki yüzde art??? küçülür.
?ekil 3.4 Üst bölümde yer alan grafik do?rusal (lineer) ve alt bölümde yer alan grafik de logaritmik olarak çizilmi?tir. Özellikle uzun dönemli grafik çal??malar?nda logaritmik ölçekle çizilmi? olan grafiklerle yap?lan incelemelerin daha yararl? oldu?u dü?ünülür.
??LEM HACM?
Çubuk grafiklerinin kapsad??? önemli bir bilgi kayna?? da i?lem hacmidir. ??lem hacmi, bir hisse senedinin gün içinde ne miktarda al?n?p sat?ld???n? gösterir. ??lem hacmi, bir çubuk grafikte, grafi?in en alt?nda dikey çubuklarla gösterilir.
HAFTALIK VE AYLIK ÇUBUK GRAF?KLER?
Bir çubuk grafik herhangi bir zaman dilimi için de çizilebilir. Uzun dönemli trend analizleri için, haftal?k ve ayl?k çubuk grafikleri kullan?lmal?d?r.
Haftal?k grafiklerde bir çubuk, bir hafta süre içindeki fiyat hareketini temsil eder. Ayl?k grafikte her bir çubuk, o ay içindeki fiyat hareketini gösterir. Haftal?k ve ayl?k grafikler, daha uzun dönemli trend analizleri yap?labilmesi için fiyat hareketini s?k??t?r?rlar. (Bkz. ?ekil 3.6, 3.7.)
?ekil 3.6 Haftal?k i?lem hacmi çubuklar?yla birlikte haftal?k çubuk grafi?inin bir örne?i görülüyor. Grafikteki her bir çubuk bir haftal?k fiyat hareketini temsil ediyor. Grafi?in alt bölümünde de haftal?k i?lem hacmi çubuklar? görülüyor.
?ekil 3.7 Ayl?k çubuk grafi?in bir örne?i görülüyor. Grafikteki her bir çubuk bir ayl?k fiyat hareketini temsil ediyor.
