Sermaye
Sermaye « Kavramlar
Ödenmemi? Sermaye
Ticaret ortakl?klar?nda, ortaklar taraf?ndan i?letmeye konmas? taahhüt edilen nakit sermayeden ortakl??a henüz ödenmemi? olan k?sm? ifade eder. Bu sermayedeni?letmeye fiilen tahsis edilmi? k?sma ise, ödenmi? sermaye ad? verilir.
Yasalarda aksine hüküm olmad?kça ticaret ortakl?klar?na sermaye olarak para, alacak, k?ymetli evrak, ta??n?r ve ta??nmaz mallar ile bunlardan yararlanma haklar?, s?nai haklar ve ki?inin eme?i konabilir.
Konan sermaye, ortaklar aras?nda düzenlenen ortakl?k sermayesi ile belli edilir. Her ortak koymay? taahhüt etti?i sermayeden dolay? bu zamandan itibaren ortakl??a kar?? borçlu olur. Ortakl???n sözle?me ile belirlenen ve taahhüt edilen sermayesi bilançonun pasifinde, bu sermayeden henüz nakit olarak ödenmemi? k?s?m ise aktifinde ayr? bir hesapta gösterilir.
Yap?lan ödemeler aktifteki ödenmemi? sermayeden dü?ülür. Pasifteki itibari sermaye ile aktifteki ödenmemi? sermaye aaras?ndaki fark ödenmi? sermayeyi gösterir. Ortakl?k, her ortaktan taahhüt edilmi? ve öngörülen zamanda ödenmemi? sermayeyi ödemesini isteyebilir; ödemedi?i takdirde, orta?? dava edebilir ve gecikme dolay?s?yla önceden ihtar etmek kayd?yla u?rad??? zarar?n tazminini isteyebilir. Ortakl???n iflâs? veya tasfiyesi ha linde de, taahhüt edilmi? ve henüz ödenmemi? sermaye dolay?s?yla ortaklar?n sorumlulu?u devam eder.
Ödenmi? Sermaye
Bir ortakl?k sözle?mesinde kararla?t?r?lm?? olan serma yenin fiilen ödenmi? k?sm?d?r.
Özsermaye
Bir i?letmenin özsermayesi, varl?klar? ile borçlar? aras?ndaki farkt?r. Bilançonun, normal olarak aktifinde varl?klar, pasifinde borçlar ve özsermaye rapor edilir. Aktifte zarar ve pasifte birikmi? amortismanlar, ?üpheli alacaklar kar??l??? gibi baz? kar??l?k hesaplar? da rapor edilebilir.
Özsermaye, i?letmenin net varl?klar? ile borçlar? aras?ndaki farkt?r. Bilançoda özsermaye k?sm?, çe?itli hesaplardan olu?ur. Örne?in bir anonim ?irket bilançosunun özsermaye k?sm?nda sermaye (hisse senetlerini temsil eder) hesab? yan?nda çe?itli ihtiyat hesaplar? (kanuni, ihtiyari ve ola?anüstü ihtiyatlar) yer al?r.
Bir dönemin kâr veya zarar? özsermayedeki de?i?iklik cinsinden de ifade edilebilir. Belli bir dönem zarf?nda özsermayede azaltma (sermaye azalt?lmas?, kâr da??t?m? gibi) veya art?rma (sermaye art?r?m? gibi) yap?lmad??? takdirde, dönem sonu özsermayesinin dönem ba?? özsermayesini a?an k?sm? dönem kâr?n? verir. Dönem sonu özsermayesi dönem ba?? özsermayesinden daha küçük ise, dönem zarar? söz konusu demektir.
Ülkemizde Vergi Usul Kanunu'na göre, dönem kâr/zarar?n?n, dönem ba?? ve dönem sonu özsermaye kar??la?t?rmas? yolu ile hesaplanmas? gerekmektedir.
