Monetaristler
Monetaristler « Ak?mlar ve Teoriler
1950?lerde ba?layan ve 1960?l? y?llarda Milton Friedman??n öncülü?ündeki Chicago Okulu taraf?ndan geli?tirilen ak?m, kayna??n? Klasik Miktar Kuram?'ndan alan anti-Keynes?çi bir tepkidir.
Klasik görü?ün yeni bir ifadesini olu?turur ve paraya, ki?ilerin mal varl?klar? içinde di?er varl?klar gibi yer verir. Parasal varl?klar ile di?er menkul ve gayrimenkul varl?klar aras?nda kurulmu? olan dengenin sürdürülmesi için çaba harcand???n? varsayan Monetaristlere göre, e?er bu denge bozulursa, yani ekonomik birimlerin portföyleri içinde yer alan para miktar?, arzulanan para miktar?ndan farkl? olursa, ekonomik birimler, reel ya da finansal aktifler satarak veya sat?n alarak bu duruma tepki gösterirler. Böylece bütün portföyün ya da malvarl???n?n yeniden dengeye gelmesi (optimum aktif da??l?m?n?n gerçekle?mesi) sa?lan?rken, ekonomide reel aktiflerin talebinde ve dolay?s?yla nominal gelirde de?i?me olur.
Monetarist iktisatç?lar, faiz oranlar?n?n parasal ve reel kesimlerin ili?kilendirilmesinde oynad??? rolü reddetmemekle beraber, bu de?i?kenin öneminin ikinci derecede oldu?unu ve dikkatlerin as?l para stokundaki art?? h?z? üzerinde toplanmas? gerekti?ini ileri sürmektedirler. Bu nedenle, Keynes?çi para politikas?ndan farkl? olarak, monetarist bir para politikas?, faiz oranlar? üzerindeki eylemi de?il, para hacminin geni?lemesi üzerindeki bir eylemi ifade etmektedir.
Monetarist görü?ü savunan iktisatç?lar aras?nda a??r? monetaristler oldu?u gibi, ?l?ml? olanlar da vard?r. A??r? monetarist tez, para ile mallar aras?ndaki do?rudan ikamenin, faiz oranlar?ndaki de?i?ikliklerden kaynaklanan dolayl? sürecin yerine geçti?ini ileri sürer. Il?ml? monetarist tez ise, do?rudan ikamenin Keynes?çi dolayl? sürecin tamamlay?c?s? oldu?unu, bu nedenle birincinin ikinci sürecin geçerlili?ini bozmad???n? kabul eder.
Monetarist parasal sürecin etkinli?i, para talebinin faiz elastikli?inin dü?ük olmas?na ba?l?d?r. Monetarist para politikas? sürecinde stratejik faktör, para arz?n?n art?? oran?d?r; ikinci önemli faktör ise, paran?n gelir dolan?m h?z?ndaki de?i?ikliklerdir. Bu iki faktör, bir ekonominin kendi kendisini besleyen bir enflasyon süreci içine girmesinin temel nedenleridir. Para sto?unun art?? h?z? enflasyonist sürecin ba?lamas?ndan, paran?n dolan?m h?z? da sürdürülmesinden sorumludur. Friedman??n deyi?iyle, ?enflasyon parasal ve yaln?zca parasal bir olgudur.?
Monetaristler için para politikas? aktarma süreci içinde gösterge olarak ?para stoku? nun, parasal ara-amaç olarak da ?parasal taban? ?n kullan?lmas? gerekir.
